«Динамо» (Тбилиси) — «Торпедо» (Москва) 4:2 (2:2)

Чемпионат СССР 1956 года. Класс «А». Матч 04.
20 апреля 1956 года. 17-00. Тбилиси. Стадион «Динамо». Солнечно, 18 градусов. 30000 зрителей.
Судьи: Ю.Григорьев (Баку), В.Шавдия (Тбилиси), Задоян (Ереван).
«Динамо»: Маргания, Элошвили, Дзяпшпа, Хочолава, А.Котрикадзе, Гогоберидзе (к), Чкуасели, К.Гагнидзе, Калоев, Зазроев, Хасая.
«Торпедо»: Вас.Иванов (к), Тарасов, Хренов, Гомес, Моргунов, Сучков, Великанов, Вал.Иванов, Стрельцов, Фалин, Золотов.
Голы:
1:0 Чкуасели — 06
2:0 Зазроев — 20 (пен.)
2:1 Элошвили — 30 (автогол)
2:2 Фалин — 35
3:2 Хасая — 64
4:2 Хасая — 81

ОФИЦИАЛЬНЫЙ СУДЕЙСКИЙ ПРОТОКОЛ (ГАРФ, Фонд 7576, Опись 13, Дело 30)
«Динамо» (Тбилиси) — «Торпедо» (Москва) 4:2 (2:2, 2:0).
20 апреля 1956 года. 17-00. Тбилиси. Стадион «Динамо». +18 градусов. Солнечно. 30000 зрителей.
Судьи: Ю.Григорьев (Баку), В.Шавдия (Тбилиси), Задоян (Ереван).
«Динамо»: Маргания, Элошвили, Дзяпшпа, Хочолава, А.Котрикадзе, Гогоберидзе (к), Чкуасели, К.Гагнидзе, Калоев, Зазроев, Хасая.
«Торпедо»: Вас.Иванов (к), Тарасов, Хренов, Гомес, Моргунов, Сучков, Великанов, Вал.Иванов, Стрельцов, Фалин, Золотов.
Голы: Зазроев, Чкуасели, Фалин, Элошвили (в свои), Хасая, Иванов (в свои).

ОТЧЕТЫ ПРЕССЫ:

Советский спортლელო (Лело)Заря ВостокаМолодой сталинец

Газета «Советский спорт» (Москва) от 21 апреля 1956 года:

Тбилисцы одерживают победу.
«Динамо» (Тбилиси) — «Торпедо» (Москва). 4:2 (2:2). Тбилиси. 20 апреля. Стадион «Динамо». Судья Ю. Григорьев (Баку).
После нескольких неудач динамовцы Тбилиси сумели на этот раз по-боевому провести встречу. Уже на первых минутах динамовец Чкуасели забил гол. Вскоре он же, обойдя Гомеса, послал мяч в ворота, и защитнику торпедовцев Сучкову пришлось руками преградить мячу путь. Зазроев с одиннадцатиметрового удара удвоил счет.
Отразив натиск хозяев поля, торпедовцы сами перешли в наступление. Во время одной из их атак динамовец Элошвили срезал мяч в свои ворота. А перед самым перерывом Фалин сделал счет ничейным.
Во втором тайме обе команды продемонстрировали хорошую физическую и тактическую подготовку. Однако по-прежнему более остро атаковали хозяева поля, у которых активно действовало теперь не только правое крыло нападения, но и левое. Именно левому крайнему Хасая удалось забить сначала третий, а затем четвертый мяч в ворота «Торпедо».
Как победители, так и побежденные провели встречу на высоком спортивном уровне. У динамовцев особенно следует отметить линию нападения. У побежденных хорошо сыграл вратарь Иванов, спасший команду от нескольких верных мячей.
Г. Акопов.

Газета «ლელო» («Лело», Тбилиси) от 22 апреля 1956 года:

ბრძოლით მოპოვებული ქულები.
თბილისი. “დინამოს” სტადიონი. 20 აპრილი.
“დინამო” (თბილისი) – “ტორპედო” (მოსკოვი) – 4:2 (2:2).
“ტორპედო” – ივანოვი, ტარასოვი, ხრენოვი, გომესი, მორგუნოვი, სუჩკოვი, ველიკანოვი, ივანოვი, სტრელცოვი, ფალინი. ზოლოტოვი.
“დინამო” – მარღანია, ელოშვილი, ძიაპშპა, ხოჭოლავა, კოტრიკაძე, ღოღობერიძე, ჭკუასელი, გაგნიძე, კალოევი, ზაზროევი, ხასაია.
მსაჯი: ი. გრიგორიევი (ბაქო).
მატჩი გათამაშების ერთ–ერთ ლიდერსა და ერთ–ერთ აუტსაიდერს შორის დაიწყო ყოველგვარი წინასწარი “ნიადაგის მოსინჯვისა” და მოსამზადებელი პერიოდის გარეშე. პირველი სასტვენიდან მხოლოდ 7 წუთი იყო გასული და ამ მცირე ხნის განმავლობაში როგორც მოსკოველთა, ისე თბილისელთა მეკარემ საგრძნობი დატვირთვის მიღება მოასწრეს. ორივე გუნდმა მწვავე დებიუტი აირჩია და თავიდანვე სრულ ტემპში წარმართა თამაში.
მე–7 წუთზე ხასაიამ მიიღო ბურთი, გავიდა წინ და დაიწყო კომბინაცია, რომელიც შემდეგ განაგრძეს ჭკუასელმა და გაგნიძემ. ბოლო გადაცემა მიიღო ჭკუასელმა და ძნელი მდგომარეობიდან ზუსტად გაგზავნა ბურთი კარში. 1:0.
“ტორპედომ” თამაში ცენტრიდან დაიწყო და ბურთმა მაშინვე მათ კართან გადაინაცვლა. დინამოელები ამჯერად თამაშობდნენ თამამად, აგრესიულად, გაშლილი ფრონტით. ორივე გარემარბი სისტემატურად მონაწილეობდა კარის უშუალო შეტევაში, ცენტრში მეტად აქტიური იყო კალოევი, რომელიც თითქმის ყოველთვის უგებდა “საჰაერო ბრძოლას” მაღალი ბურთებისათვის მოწინააღმდეგე მცველებს და დაბალ ბურთებსაც გეგმიანად ანაწილებდა პარტნიორებს შორის. ნახევარდაცვა ახლო კონტაქტში იყო შეტევის პირველ ხაზთან და თავისი კონტროლის ქვეშ ჰქონდა მინდვრის შუაგული.
გარდა რამდენიმე ეპიზოდური კონტრშეტევისა სტუმართა მხრივ, ინიციატივა დიდი ხნის მანძილზე დინამოელთა ხელთ იყო. იმ შეტევებიდან, რომელთაც თბილისელები აწარმოებდნენ დიდ სივრცეზე, ყველაზე ეფექტური იყო გარღვევები მარჯვენა მხრიდან, სადაც ჭკუასელი თავის დარაჯზე – გომესზე გაცილებით ძლიერი იყო. თბილისელი ოდნავ უკან იხევდა, თავისუფალ სექტორში ღებულობდა ბურთს და შემდგომ მთელი სისწრაფით გადიოდა წინ. ჭკუასელის ერთ–ერთი გარღვევა დამთავრდა იმით, რომ იგი მეკარესთან პირისპირ აღმოჩნდა სულ ახლო მანძილზე. გოლი თითქოს გარდაუვალი იყო, მაგრამ ბურთი მეკარის ხელში აღმოჩნდა.
ამის შემდეგ მოსკოველებმა ოდნავ “მოითქვეს სული”. თავდამსხმელებმა მინდვრის სიღრმიდან წინა პოზიციებზე გადაინაცვლეს და შეტევაზეც გადავიდნენ. “დინამოს” კართან მოწოდებულ იქნა 4 კუთხური საჯარიმო, მაგრამ აქ უკანდახეული კალოევი ძიაპშპასთან ერთად მოწინააღმდეგეებს არ აძლევდა მაღალი ბურთების მიღების საშუალებას.
მე–20 წუთზე ჭკუასელი დრიბლინგით გავიდა გომესთან, მიუახლოვდა კარის ხაზს და ძლიერად მიაწოდა ცენტრისაკენ. სახიფათო მომენტში სუჩკოვმა ხელით ათამაშა ბურთი. მსაჯის მიერ დანიშნული 11–მეტრიანი საჯარიმო ზუსტად გამოიყენა ზაზროევმა – 2:0.
სახიფათო მომენტები ხშირად იქმნებოდა მოსკოველთა კართან და როცა მაყურებელი მესამე გოლს ელოდა, საქმე პირიქით შეტრიალდა. ივანოვი მარტო დარჩა ცენტრში. მკვეთრად გაიჭრა წინ, კარისკენ. აქ მას შეებრძოლა ელოშვილი და მცველისა და თავდამსხმელის ბრძოლაში ბურთი მცველის ფეხიდან კარის შორეულ კუთხეში გავიდა – 1:2.
გოლის გატანამ ტორპედოელთა შორის სიმხნევე შეიტანა. მათ გადაწყვიტეს მაშინვე, დროის დაუკარგავად შეეტანათ გარდატეხა თამაშში. “დინამოს” დაცვა ორგანიზებულად შეხვდა მოწინააღმდეგის კონტრშეტევას, მაგრამ მეტად ძნელი აღმოჩნდა ორი პირველხარისხოვანი, შესანიშნავი თავდამსხმელის – სტრელცოვისა და ივანოვის ნეიტრალიზება. პირველი უაღრესად სახიფათოა ყოველ სიტუაციაში, მას აქვს სწრაფი ბიძგი ადგილიდან, უნაკლო დრიბლინგი, ზუსტი დარტყმა და ჩინებული ფიზიკური მონაცემები. ივანოვი არ ერიდება “შავ სამუშოს”, მოქმედებს დიდ ტერიტორიაზე, უძნელეს მდგომარეობაშიც კი დაუძაბავად და მსუბუქად ატარებს ბურთს.
სტრელცოვმა და ივანოვმა 35–ე წუთზე გაითამაშეს სწრაფი კომბინაცია და გაიყვანეს ველიკანოვი, კარიდან 5 მეტრის დაცილებით. მოსკოველის მიერ დარტყმული თითქმის უიმედო ბურთი ბრწყინვალე ნახტომით აიღო მარღანიამ.
ტაიმი დასასრულს უახლოვდებოდა. ბურთმა დიდ ხანს იტრიალა “დინამოს” საჯარიმო მოედნის სიახლოვეს, სანამ მოსკოველებმა იგი ფალინს არ გადასცეს. ამ უკანასკნელის დარტყმა ზუსტი და მოულოდნელი აღმოჩნდა და ანგარიში გათანაბრდა.
მეორე ტაიმში თბილისელებმა კვლავ დაიბრუნეს ინიციატივა. მართალია, უწინდებურად სახიფათო იყო სტრელცოვისა და ივანოვის გარღვევები, მაგრამ მოსკოველთა დაცვას სულ უფრო და უფრო უჭირდა დინამოელთა იერიშების მოგერიება, რამდენიმე მეტად ძნელი ბურთი აიღო მეკარე ივანოვმა კალოევისა და ჭკუასელისაგან.
მე–18 წუთზე კალოევმა მარცხენა ფრთიდან ჩააწოდა ბურთი კართან და ხასაიამ ძნელი მდგომარეობიდან მესამე ბურთი გაიტანა. თბილისელთა ტემპიანი, დაგეგმილი იერიშები არ შენელებულა თამაშის ბოლომდე. 37–ე წუთზე მეკარე ივანოვისა და ხასაიას ბრძოლა მაღალი ბურთისათვის დამთავრდა მეოთხე გოლით “ტორპედოს” კარში. ეს საინტერესო თამაში მოიგო თბილისის “დინამომ” ანგარიშით 4:2.
აღნიშნულმა მატჩმა ცხადყო, რომ თბილისელთა გუნდს შეუძლია იყოს საბჭოთა ფეხბურთის მოწინავეთა რიგებში, ითამაშოს ლიდერების დონეზე, მაგრამ გუნდი უნდა ეცადოს არ დაუშვას ისეთი დასანანი ჩავარდნები, როგორიც მას მოსკოვის “ლოკომოტივთან” ჰქონდა.
ამავე გუნდების დუბლიორთა შეხვედრაში გამარჯვება მოიპოვეს თბილისელებმა – 2:1.
ბ. ქორქია.

Газета «Заря Востока» (Тбилиси) от 21 апреля 1956 года:

На первенство страны по футболу.
Вчера на тбилисском стадионе «Динамо» состоялась очередная встреча на первенство страны по футболу. Хозяева поля встретились с московской командой «Торпедо».
На шестой минуте хорошо игравшее нападение тбилисцев осуществляет интересную комбинацию. Б. Хасая передает мяч К. Гагнидзе, и набежавший А. Чкуасели открывает счет.
Гости бросаются в ответную атаку. Однако тбилисцы отбирают мяч и продолжают интенсивное нападение на ворота москвичей. В острой спортивной борьбе у ворот «Торпедо» В. Сучков играет рукой. Судья Ю. Григорьев (Баку) назначает 11-метровый штрафной удар. Его четко реализует А. Зазрошвили.
Вскоре острый момент возникает у ворот тбилисцев. В. Иванов сильно пробивает мяч. В. Элошвили, пытаясь его срезать, направляет мяч в свои ворота.
Через 5 минут гости снова у ворот тбилисцев. Получив мяч от Иванова, Ю. Фалин сравнивает счет.
После перерыва игра попрежнему изобилует острыми моментами, стремительно переносясь от одних ворот к другим. На 10-й минуте Хасая увеличивает счет до 3:2. На 36-й минуте с подачи Зазрошвили Хасая, оставшись один на один с вратарем, забивает головой еще один мяч.
Интересная игра закончилась победой тбилисцев со счетом 4:2.
Встреча дублирующих составов команд закончилась победой динамовцев со счетом 2:1.

Газета «Молодой сталинец» (Тбилиси) от 22 апреля 1956 года:

ПЕРВАЯ ПОБЕДА ДИНАМОВЦЕВ.
Очередная встреча на первенство страны по футболу между торпедовцами Москвы и динамовцами столицы Грузии, состоявшаяся 20 апреля на тбилисском стадионе «Динамо», прошла в очень напряженной борьбе и доставила много волнений зрителям, так как на протяжении всего матча у ворот обеих команд поминутно возникали исключительно острые моменты. Хозяева поля, в отличие от предыдущего состязания с железнодорожниками Москвы, на этот раз играли с большим подъемом, приложив максимум усилий для достижения победы.
Уже на 6-й минуте правый крайний нападения тбилисцев Чкуасели, получив мяч от Гагнидзе и войдя с ним в штрафную площадку автозаводцев, с близкого расстояния забивает первый гол. Динамовцы продолжают атаковать. Вот Калоев хорошо направляет мяч на выход Чкуасели, который, обыграв защитника гостей Гомеса, остается один на один с вратарем москвичей Василием Ивановым, но, пытаясь обмануть последнего, медлит с завершающим ударом и, в конце концов, упускает реальную возможность увеличить счет.
На 20-й минуте тот же Чкуасели (которому, кстати, не раз удается выходить победителем в единоборстве со своим «опекуном» Гомесом), пройдя по правому краю, сильно бьет вдоль ворот гостей. Полузащитник «Торпедо» Сучков играет рукой, и судья Ю. Григорьев (Баку) назначает 11-метровый штрафной удар, который точно реализует Зазроев. Еще через несколько минут ворота автозаводцев спасает от верного гола защитник Тарасов, выбивающий головой мяч из незащищенных ворот.
Идет 29-я минута игры. Элошвили, пытаясь отбить мяч на угловой из-под ног прорвавшегося на штрафную площадку Валентина Иванова, неудачно срезает его в верхний угол своих ворот. 2:1.
За несколько минут до конца первой половины встречи левый полусредний гостей Фалин с подачи Стрельцова забивает второй гол. При счете 2:2 команды уходят на отдых.
После перерыва результат долгое время не меняется. Атаки тбилисцев более энергичны и настойчивы. Наконец одну из них удачно завершает Хасая. 3:2 — ведет «Динамо». Москвичи контратакуют, но добиться успеха не могут.
За 9 минут до конца встречи динамовец Зазроев со штрафного удара посылает мяч к воротам гостей. Хасая в единоборстве с вратарем автозаводцев успевает достать его головой и направить в сетку ворот.
Со счетом 4:2 динамовцы заслуженно одерживают первую победу. Во встрече дублирующих составов команд также победили хозяева поля — 2:1.
А. БУСЛАЕВ, С. ПОПОВ.